Thời sự: Thị trường xuất khẩu lao động nhốn nháo vì phá giá

Việc tranh giành, hạ giá hợp đồng giữa các doanh nghiệp xuất khẩu lao động đang khiến thị trường nhốn nháo.

Nhằm chấn chỉnh hoạt động đưa lao động đi làm việc tại nước ngoài, Bộ Lao động thương binh – Xã hội cuối tuần qua có buổi họp bàn với hàng trăm doanh nghiệp xuất khẩu lao động trong cả nước.

Theo thống kê sơ bộ của Cục quản lý lao động ngoài nước, trong giai đoạn từ năm 2010 đến 6 tháng đầu năm 2015, tổng số lao động xuất khẩu đi làm việc ở nước ngoài xấp xỉ 450.000 người

Riêng năm 2014, cả nước có 106.000 người đi làm việc ở nước ngoài, vượt 22,8% so với kế hoạch được giao.

thị trường xuất khẩu lao động nhật bản

Lao động xuất khẩu thị trường Nhật Bản

Trong sáu tháng đầu năm nay đã đưa được hơn 56.000 người, bằng 102% so với cùng kỳ 2014 và đạt 59% so với kế hoạch năm. Đài Loan (Trung Quốc) và thị trường Nhật Bản đang là hai thị trường ổn định và trọng điểm.

Hiện các doanh nghiệp đang hướng tới mở rộng về số lượng và chất lượng lao động tới một loạt thị trường khác như Liên bang Nga, Algeria, Macao (Trung Quốc), Saudi Arabia, đồng thời, tiếp tục củng cố các thị trường quen thuộc như Malaysia, Hàn Quốc…

Theo Cục Quản lý lao động ngoài nước, mặc dù công tác xuất khẩu lao động đã đạt trên mục tiêu đề ra nhưng công tác này còn rất nhiều khó khăn, đặc biệt các thị trường lớn và truyền thống vẫn chưa có sự bứt phá rõ rệt và ổn định.

Xem thêm bài viết:

>>> Đăng kí xuất khẩu lao động Nhật Bản ở đâu ?

>>> Nên đi xuất khẩu lao động tại nước nào ?

Dù nỗ lực mở rộng thị trường luôn được chú trọng, nhưng theo ông Nam, công việc này được tiến hành song song với việc giữ vững sự ổn định của các thị trường trọng điểm và củng cố các thị trường quen thuộc như Malaysia, Hàn Quốc,…

Rà soát, có biện pháp cứng rắn

Cũng theo Cục Quản lý lao động ngoài nước, tính đến hết tháng 6.2015, số DN được cấp phép Xuất Khẩu Lao Động là 228. Song số người lao động đi làm việc ở nước ngoài và công tác XKLĐ hiện vẫn tồn tại nhiều vấn đề phát sinh. Về phía DN, đa số phản ánh tình trạng khó khăn trong tạo nguồn vốn và tuyển dụng, thậm chí có tình trạng DN phải “mua lại” nguồn cung ứng với giá cao do không thể tự tuyển dụng trực tiếp, hoặc tuyển dụng và đào tạo không tương thích. Ngoài ra, DN cũng nêu tình trạng giành giật đơn hàng của nhau với chi phí cực thấp nhằm “cướp” hợp đồng. Sự cạnh tranh thiếu lành mạnh này khiến thị trường XKLĐ càng nhốn nháo, bất ổn định. Trong khi đó, việc giảm giá hết cỡ để giành đơn hàng chỉ có lợi cho duy nhất đối tác nước ngoài, mọi rủi ro khi xuất cảnh, gánh nặng chi phí lại “đè” lên đối tượng khó khăn nhất là người lao động.

thị trường xuất khẩu lao động
Bộ LĐTBXH đang nỗ lực mở rộng thị trường xuất khẩu lao động bằng nhiều chương trình hợp tác, liên kết.

DN cũng “kể” về các khó khăn khiến ngay cả các thị trường lớn và truyền thống về XKLĐ của ta chưa có sự bứt phá rõ rệt và thiếu ổn định. Trong đó, nguyên nhân sâu xa một phần bởi chất lượng nguồn cung ứng lao động của VN không ổn định, chất lượng không cao và ngày càng chịu sự cạnh tranh gay gắt của các nước trong khu vực. Việc phát triển các thị trường mới cũng luôn trong tình trạng… căng thẳng bởi ý thức chấp hành pháp luật của người lao động kém, một bộ phận đánh nhau, bỏ trốn khiến các đối tác mất niềm tin, khó gia hạn chương trình ký kết hoặc thậm chí chấp nhận bồi thường để chấm dứt sớm hợp đồng.

Bộ trưởng Bộ LĐTBXH Phạm Thị Hải Chuyền lưu ý, Cục Quản lý lao động ngoài nước và các DN phải thực hiện quyết liệt các công việc để khắc phục những tồn tại. Với hơn 200 DN dịch vụ đưa người lao động đi làm việc tại thị trường 40 nước trên thế giới, bộ trưởng nhấn mạnh cục phải rà soát và chấn chỉnh hoạt động của các DN và có biện pháp cứng rắn đối với những DN không đủ năng lực.
Bên cạnh đó, công tác thông tin tuyên truyền, công tác tuyển chọn, đào tạo, công tác quản lý, bảo vệ lao động Việt Nam làm việc ở nước ngoài phải được thực hiện nghiêm trong thời gian tới.

>>> Điều kiện đi xuất khuẩn lao động Nhật Bản

Ông Nguyễn Phương Đông – Giám đốc chi nhánh Công ty Xuất khẩu lao động Nhật Bản tại Hà Nội: Những tồn tại xảy ra trong lĩnh vực XKLĐ chủ yếu xuất phát từ phía NLĐ. Họ đã đặt mục đích cá nhân lên quá cao.

Ví dụ như đối với thị trường LĐ mang lại thu nhập cao, NLĐ sau khi hết hợp đồng phải về nước, nhưng cố tình trốn ở lại để LĐ “chui” và điều này ảnh hưởng lớn đến uy tín, thể diện chính trị của đất nước và DN. Còn đối với những thị trường mà NLĐ được hỗ trợ tối đa, không mất các khoản phí thì khi sang đến nước sở tại, do không đạt được mục đích cá nhân, NLĐ sẵn sàng viện đủ lý do để phá hợp đồng, yêu cầu DN phải đưa NLĐ về nước, dẫn đến DN thiệt hại nặng nề về uy tín và tài chính để đền bù cho người sử dụng LĐ. Để tháo gỡ khó khăn, theo tôi, các DN cần phối hợp đẩy mạnh công tác tuyên truyền về XKLĐ ở các địa phương; thực hiện đúng quy trình đào tạo về kỹ năng làm việc, giao tiếp cũng như phải giải thích để NLĐ hiểu được quyền, chức năng, nhiệm vụ của NLĐ khi đi XKLĐ.

Không nên để DN phải “đơn độc” khi xử lý sự việc phát sinh: Đây là ý kiến của một giám đốc DN (đề nghị không nêu tên) hoạt động trong lĩnh vực XKLĐ, tập trung chủ yếu tại thị trường Trung Đông. Theo ông, hiện nay thị trường XKLĐ làm nghề giúp việc tại Saudi Arabia và làm nghề lái xe ở Qatar rất “nóng” bởi nhiều vấn đề như: Nhiều đơn thư của NLĐ và người nhà NLĐ gửi đến các cơ quan chức năng, cơ quan báo chí phản ánh việc NLĐ bị nợ lương, đánh đập, đối xử tàn tệ; NLĐ thi tay nghề ở VN đạt, nhưng sang Qatar lại không đạt nên bị chủ sa thải. Khi nhận được đơn thư phản ánh của NLĐ, các cơ quan chức năng yêu cầu DN phải giải trình. Lúc này, DN liên lạc với đối tác là Cty môi giới tại nước sở tại để xác minh sự việc và điều này dẫn đến việc thông tin “một chiều”, nhiều khi bất lợi cho NLĐ; hoặc thông tin phản ánh của NLĐ không chính xác gây ảnh hưởng đến DN và người sử dụng LĐ. Để làm rõ “trắng đen” của vụ việc, Cục Quản lý LĐ ngoài nước (Bộ LĐTBXH) cần tăng cường cán bộ tại ban quản lý LĐ tại đại sứ quán các nước, bởi hiện nay khi có sự việc phát sinh cần giải quyết, DN liên lạc với cán bộ của ban nhưng do “neo người”, bận nhiều việc nên không thể trợ giúp DN trong việc xác minh thông tin. Bởi vậy, các cơ quan chức năng cần bổ sung cán bộ tại các thị trường “nóng” để cùng phối hợp với DN, chứ không nên để DN phải “đơn độc” khi xử lý sự việc phát sinh như hiện nay.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *